Przejdź do wersji zoptymalizowanej dla osób niewidzących i słabowidzących
Przejdź do wyszukiwarki
Przejdź do menu górnego
Przejdź do menu lewego
Przejdź do treści głównej
Przejdź do menu prawego
Przejdź do mapy serwisu
Przejdź do stopki
Do animacji foto-01_1 Do animacji foto-04 Do animacji foto-05 Do animacji foto-06 Do animacji foto-18 Do animacji foto-19 Do animacji foto-20 Do animacji foto-21
Do animacji foto-35_1 Do animacji foto-37 Do animacji foto-41 Do animacji foto-44 Do animacji foto-49 Do animacji foto-50 Do animacji foto-54 Do animacji foto-57 Do animacji foto-58 Do animacji foto-59 Do animacji foto-60 Do animacji foto-61 Do animacji foto-65 Do animacji foto-66 Do animacji foto-69 Do animacji foto-70 Do animacji foto-72
Zamknij Zatrzymaj Uruchom
Nowiny24     |     Życie Podkarpackie     |     Wiadomości Polskiej Agencji Prasowej     |     Rozkład PKP     |     Rozkład PKS     |     Rozkład LOT     |     Kursy walut     |     Giełda     |     Lotto     |     Pogoda     |     
Wydrukuj stronę Poleć znajomemu
x

Zapraszam do obejrzenia strony Wielkie Oczy - Atrakcje turystyczne - Strona internetowa Gminy Wielkie Oczy.

 

Pobierz PDF

Wielkie Oczy

 

Nazwa miejscowości - wg legendy nawiązuje do dwóch stawów wyglądających jak oczy. Początki osady Wielkie Oczy nie są znane, jedni uważają, że sięgają XIV w., że wchodziły w skład dóbr krakowieckich, stąd ich dzieje związane są z dziejami Krakowca. Źródła udokumentowane podają przełom XVI/XVII wieku, kiedy to została założona na gruntach sąsiedniej Świdnicy przez ród Miękiskich. Były w posiadaniu rodów magnackich lub dawane w dzieżawę.

W 1621 r. przechodzą w ręce Mohiłów, najpierw Piotra, później jego brata Mojżesza (potomków hospodarów wołoskich i mołdawskich). Po śmierci Mojżesza w 1654 r. i braku potomka przechodzą w ręce Anny Potockiej z Mohiłów, żony hetmana wielkiego koronnego Stanisława Rewery Potockiego. W 1656 r. za uratowanie życia mężowi, Anna Potocka ofiaruje wieś Wielkie Oczy szlachcicowi Andrzejowi Modrzejowskiemu.

Nowy właściciel w 1667 r.sprowadził do Wielkich Oczu dominikanów i ufundował kościół i klasztor którego budowę ukończono w 1684 r. W ołtarzu głównym znajduje się kopia obrazu Matki Boskiej Częstochowskiej z sygnaturą Franciszka Śniadeckiego i datą 1613 r. W maju 1671 r. król Michał Korybut Wiśniowiecki za zasługi wojenne rotmistrza Andrzeja Modrzejowskiego nadał jego wsi Wielkie Oczy prawa miejskie magdeburskie. Przewilej ten to m. in. 3 jarmarki w roku i targi w każdy czwartek. W centrum miasteczka powstaje duży rynek z ratuszem, zaś mniejszy przed kościołem, w herbie jest "ryba".

W okresie tym nastąpił szybki rozwój gospodarczy i społeczny, Wielkie Oczy rozwinęły się w osadę handlowo-obronną, na co największy wpływ miało założenie rezydencji Jana III Sobieskiego w Jaworowie.

"... po lewej zaś za pagórkami leży miasto albo wieś Wielkie Oczy z kościołem i szlacheckim dworem, dość warownym i otoczonym wałem z ziemi wraz z czterema basztami z ziemi..." - tak w 1672 r. pisał o tej miejscowości dyplomata francuski Ulrych Werdum podróżujący po Europie.

Po śmierci Modrzejowskiego pod Wiedniem w 1683 r. Wielkie Oczy przechodzą w spadku na wdowę po nim Urszulę z Krasickich, ta zaś daruje je ok. 1694 r. swej pasierbicy Elżbiecie, która wnosi je w posagu swemu mężowi Aleksandrowi Michałowi Łaszczowi. W 1720 r. otrzymuje je jego syn Józef Łaszcz, przyszły biskup sufragan chełmski, następuje dokończenie budowy kościoła i uroczysta konsekracja pw. Niepokalanego Poczęcia NMP i św. Andrzeja Apostoła (1740 r.). Kolejnym właścicielm Wielkich Oczu zostaje w 1748 r. Anna Potocka, żona Franciszka Salezego Potockiego, a w 1772 r. ich syn - Stanisław Szczęsny Potocki.

Okres konfederacji barskiej to okres podupadku Wielkich Oczu i okolicznych terenów spowodowany walkami, rabunkami wojsk i klęskami nieurodzaju. W wyniku rozbiorów Wielkie Oczy znalazły się pod panowaniem austriackim. Kolejni właściciele to Lubomirscy, Romanowie, Wielopolscy, Ludwik Skarbek Borowski i Seweryn Horoch, od 1854 r. Hagenowie. Od 1908 r. właścicielem Wielkich Oczu był lwowski adwokat, dr Karol Czerny. W przeddzień wybuchu I wojny światowej Wielkie Oczy liczą ponad 2000 mieszkańców.

Kolejny okres rozkwitu to przełom XIX i XX wieku, założono Kasę Stefczyka, kóko rolnicze, istniało ok.30 sklepów, 4 gorzelnie, 2 garbarnie skór, 2 cegielnie, rzeźnia, wytwórnia wody gazowanej oraz młyn parowy, rozwijało się rzmiosło (ponad 30 rzemieślników), w 1897 r. powstała Ochotnicza Straż Pożarna. Ponadto mieściły sie tu: Urząd Gminy, Urząd Pocztowo-Telegraficzny, Straż Skarbowa, Posterunek Żandarmerii, Cech Rzemiosł Różnych.

I wojna światowa zatrzymała jednak rozwój całego regionu, nie tylko Wielkich Oczu. Stacjonowały tu wojska rosyjskie, póżniej niemiecki i austro-węgierskie, w wyniku działań wojennych, kontyngentów i kontrybucji, chorób i epidemi (ospy, tyfusu i cholery) podupadły. W okresie międzywojennym należały do powiatu jaworowskiego i województwa lwowskiego. W 1935 r. Wielkie Oczy utraciły prawa miejskie schodząc do roli wsi.

II wojna światowa, to okupacja sowiecka i niemiecka oraz działania band UPA, wwyniku których w 1944 r. większość mieszkańców ucieka "za San".

W wyniku zmian granic państwowych po II wojnie św. Wielkie Oczy stały się przygraniczną miejscowością leżącą w powiecie lubaczowskim ówczesnego województwa rzeszowskiego. Mieszkańcy przystąpili do odbudowy ze zniszczeń wojennych. Rozpoczęła się nauka w szkole. W kolejnych latach otwarto bibliotekę, spółdzielnię "Samopomoc Chłopska", sklepy, punkt kasowy Banku Spółdzielczego - potem oddział, pocztę, spęd bydła i trzody chlewnej. Odkryto złoża gazu. Dokonano elektryfikacji, wybudowano ośrodek zdrowia, aptekę, pawilon usługowy, wyremotowano dawny dwór który zaadoptowany został na siedzibę Urzędu Gminy, świetlicę, bibliotekę i postarunek milicji.

W wyniku nowego podziału administracyjnego kraju w 1975 r. Wielkie Oczy stały się siedzibą gminy w skład której wchodzi 10 sołectw.

W latach dziewiędziesiątych XX w. dokonano gazyfikacji, przeprowadzono telefonizację, oddano do użytku wodociąg. Wybudowano nowe budynki szkolne: w 1995 r. - szkołę podstawową, w 2000 r. - gimnazjum, a w 2006 r. - halę sportową. Modernizowane są drogi.

Wielkie Oczy zachowały układ miejski z kwadratowym rynkiem, na którym stał kiedyś ratusz - znajduje się tu zieleniec. Na jego skraju stoi pomnik ku czci poległych i pomordowanych podczas wojny i terroru UPA, odsłonięty w 1982 r.

Filmik o Wielkich Oczach w ramach konkursu "Piękna wieś podkarpacka"

 

Prezentacja o Wielkich Oczach - plik PDF 

Krzysztof Bołotiuch
Cała Polska czyta dzieciom CEiDG Innowacyjna Gospodarka Wirtualne Muzea Podkarpacia
Dane kontaktowe

Urząd Gminy Wielkie Oczy
ul. Leśna 2, 37-627 Wielkie Oczy
Tel.: 16 631 012 6
E-mail: ug@wielkieoczy.info.pl

NIP: 793-13-01-368
Regon: 000548123

Godziny pracy

Poniedziałek do Piątku - 7:15 do 15:15

Poprawny HTML 4.01 Transitional Poprawny arkusz CSS Poprawne kodowanie UTF-8
projekt i hosting: INTERmedi@  |  zarządzane przez:CMS - SPI
Niniejszy serwis internetowy stosuje pliki cookies (tzw. ciasteczka). Informacja na temat celu ich przechowywania i sposobu zarządzania znajduje się w Polityce prywatności.
Jeżeli nie wyrażasz zgody na zapisywanie informacji zawartych w plikach cookies - zmień ustawienia swojej przeglądarki.
Zamknij informacje o polityce prywatności